พันโทเคน ฮอฟฟ์แมน โฆษกกระทรวงกลาโหมสหรัฐฯ กล่าวกับวีโอเอผ่านทางอีเมลว่า ชาวโคลอมเบียที่ถูกตำรวจเฮติคุมตัวเนื่องจากมีส่วนเกี่ยวข้องกับการลอบสังหารประธานาธิบดีโจเวเนล โมอิส เคยเข้าร่วมการฝึกอบรมและโครงการศึกษาทางการทหารของสหรัฐ
พันโทฮอฟฟ์แมนกล่าวว่า ทางกระทรวงทราบข้อมูลดังกล่าวขณะทบทวนฐานข้อมูลการฝึกอบรม อย่างไรก็ตาม เขาระบุว่า ทางกระทรวงยังคงทบทวนข้อมูลดังกล่าวอยู่ และยังไม่มีรายละเอียดอื่นเพิ่มเติม
กระทรวงกลาโหมของสหรัฐฯ ระบุว่า มีการอบรมเจ้าหน้าที่กองทัพหลายพันคนจากทวีปอเมริกาใต้ ทวีปอเมริกากลาง และภูมิภาคแคริบเบียนทุกปี โดยโฆษกผู้นี้กล่าวว่า การอบรมดังกล่าวมุ่งเป้าไปที่ “การเคารพสิทธิมนุษยชน การปฏิบัติตามหลักนิติธรรม และการเคารพของกองทัพต่อผู้นำพลเรือนที่มาจากการเลือกตั้งอย่างเป็นประชาธิปไตย”
เมื่อวันพฤหัสบดี ประธานาธิบดีอิบัน ดูเก ของโคลอมเบีย กล่าวกับสถานีวิทยุท้องถิ่นว่า ชาวโคลอมเบียที่ถูกทางเฮติจับกุมส่วนใหญ่ถูกหลอกว่า พวกเขามีหน้าที่รักษาความปลอดภัยให้อดีตผู้นำเฮติผู้ล่วงลับ และเมื่อพวกเขาไปถึงที่เกิดเหตุ กลับได้รับคำสั่งต่างออกไป จนพวกเขาตกเป็นผู้ต้องสงสัยคดีลอบสังหารดังกล่าว
ลีออน ชาร์ลส์ หัวหน้าตำรวจเฮติ ระบุว่า ทางตำรวจจับกุมชาวโคลอมเบีย 18 คนที่มีส่วนเกี่ยวข้องกับการลอบสังหาร
Haiti's interim Prime Minister Claude Joseph gives a press conference in Port-au-Prince, Friday, July 16, 2021, the week after the assassination of Haitian President Jovenel Moïse’s on July 7. (AP Photo/Joseph Odelyn)
เมื่อวันพฤหัสบดี ประธานาธิบดีโจ ไบเดน กล่าวระหว่างการแถลงข่าวร่วมกับนางอังเกลา แมร์เคิล นายกรัฐมนตรีของเยอรมนี ว่า เขาไม่มีแผนให้กองทัพสหรัฐฯ มีส่วนร่วมกับกิจการในเฮติ แต่ะจะส่งกองกำลังจากกองทัพเรือไปยังสถานทูตสหรัฐฯ ในเฮติเพื่อเสริมกำลังให้สถานทูตเท่านั้น
เมื่อสัปดาห์ที่แล้ว นายมาเทียส ปิแอร์ รัฐมนตรีการเลือกตั้งของเฮติ ระบุว่า มีการขอนำกองทัพสหรัฐฯ เข้ามายังเฮติเมื่อวันที่ 7 กรกฎาคม ระหว่างการหารือของนายคล้อด โจเซฟ นายกรัฐมนตรีชั่วคราวของเฮติ และนายแอนโทนี บลิงเคน รัฐมนตรีต่างประเทศสหรัฐฯ
นายปิแอร์ยังระบุด้วยว่า เมื่อวันที่ 8 กรกฎาคม นายโจเซฟขอคณะมนตรีความมั่นคงแห่งสหประชาชาติ หรือ ยูเอ็น ให้มีกองทัพของยูเอ็นในเฮติ
เหตุลอบสังหารช็อคโลก
เช้ามืดวันที่ 7 กรกฎาคม ประธานาธิบดีโมอิสถูกยิงสังหารที่บ้านพักของเขาในย่านหรูของกรุงปอร์โตแปรงซ์ นางมาร์ตีน ภรรยาของเขาได้รับบาดเจ็บและกำลังพักฟื้นจากการผ่าตัดที่โรงพยาบาลในเมืองไมอามี รัฐฟลอริดา โดยนายโจเซฟกล่าวว่า เขาได้พูดคุยกับนางมาร์ตีนหลายครั้ง และเธอมีอาการดีขึ้น
ผู้นำสหรัฐฯ ประณามการลอบสังหารนี้ และส่งทีมพิเศษไปยังเฮติเพื่อช่วยสืบสวนเหตุการณ์ดังกล่าว ทีมพิเศษนี้ประกอบไปด้วยเจ้าหน้าที่จากกระทรวงการต่างประเทศ กระทรวงความมั่นคงแห่งมาตุภูมิ กระทรวงยุติธรรม และสภาความมั่นคงแห่งชาติ
Carl Henry Destin, a Haitian justice of the peace, leaves the residence of late President Jovenel Moise after FBI agents assisted with investigations inside the property in Port-au-Prince, Haiti, July 15, 2021.
นายฮวน กอนซาเลซ ผู้อำนวยการอาวุโสด้านซีกโลกตะวันตกของสภาความมั่นคงแห่งชาติสหรัฐฯ กล่าวกับวีโอเอว่า มีเจ้าหน้าที่จากสำนักงานสืบสวนกลางของสหรัฐฯ แปดคนสนับสนุนการสืบสวน และเจ้าหน้าที่จากกระทรวงความมั่นคงแห่งมาตุภูมิจำนวนมากช่วยติตตามร่องรอยอาวุธ โทรศัพท์มือถือ และอื่นๆ เพื่อหาผู้ที่มีส่วนเกี่ยวข้องและรับผิดชอบต่อการลอบสังหาร
ตำรวจเฮติจับชาวเฮติ-อเมริกันสองคนที่ถูกกล่าวหาว่าเกี่ยวข้องกับเหตุการณ์นี้ โดยนายกอนซาเลซกล่าวกับวีโอเอว่า สหรัฐฯ จะดำเนินคดีพวกเขาอย่างถึงที่สุดหากพวกเขาถูกตัดสินว่ามีความผิดจริง
ผู้อำนวยการอาวุโสรายนี้ยังระบุด้วยว่า หน่วยงานบังคับใช้กฎหมายของรัฐฟลอริดาร่วมมือกับเจ้าหน้าที่สืบสวน โดยผู้นำสหรัฐฯ มีคำสั่งให้ทางการสหรัฐฯ สนับสนุนการสืบสวนอย่างเต็มที่ เพื่อให้มั่นใจว่าคดีนี้จะดำเนินไปอย่างยุติธรรม
ทางด้านนางมาร์ธา ลูเซีย รามิเรซ รองประธานาธิบดีและรัฐมนตรีต่างประเทศโคลอมเบีย ประณามการมีส่วนร่วมของชาวโคลอมเบียต่อเหตุลอบสังหารดังกล่าว หลังการประชุมคณะมนตรีความมั่นคงของยูเอ็นที่มหานครนิวยอร์กเมื่อวันอังคาร โดยเธอระบุว่า รัฐบาลโคลอมเบียร่วมมือกับประเทศอื่นๆ รวมทั้งองค์การตำรวจอาชญากรรมระหว่างประเทศ เพื่อช่วยระบุตัวตนผู้มีส่วนรับผิดชอบต่อเหตุดังกล่าวทุกคน
Vicepresidenta de Colombia, Marta Lucía Ramírez
พบข้อมูลเหตุสังหารเพิ่มเติม
นายดิมิทริ เฮอราร์ด หัวหน้าหน่วยรักษาความปลอดภัยทำเนียบของเฮติ ถูกจับกุมเมื่อวันพุธ โดยนายลีออน ชาร์ลส์ หัวหน้าตำรวจเฮติกล่าวเมื่อวันพฤหัสบดีว่า นายเฮอราร์ดถูกพักงานและจะถูกแยกตัวออกมาจนกว่าเขาจุถูกสอบปากคำ โดยไม่ได้ระบุว่าเขาถูกคุมขังที่ใด
นายชาร์ลส์ยังกล่าวด้วยว่า ทางตำรวจสอบปากคำผู้ต้องสงสัย 23 ราย ประกอบด้วยชาวเฮติ-อเมริกันสองคน ชาวเฮติสามคน และชาวโคลอมเบีย 18 คน โดยผู้มีส่วนร่วมกับเหตุการณ์อีกสามคนถูกสังหารแล้ว
หัวหน้าตำรวจผู้นี้ระบุว่า จนถึงขณะนี้ มีผู้ต้องสงสัยถูกสอบสวนแล้ว 27 คน และยังไม่พบความเชื่อมโยงระหว่างนายโจเซฟ นายกรัฐมนตรีชั่วคราว และผู้ต้องสงสัย
ก่อนหน้านี้ ตำรวจเฮติระบุว่า จับกุมผู้ต้องสงสัยชาวเฮติเพิ่มอีกสองราย โดยพบอาวุธที่บ้านของพวกเขา เช่น ปืนยาว AR-15 ปืนกล ปืนสั้น และปืนยาวล่าสัตว์ และยังพบระเบิดมือสามลูกในที่พักของหนุ่งในผู้สองสงสัยด้วย
ตำรวจเฮติยังออกหมาบจับผู้ต้องสงสัยเพิ่มอีกหนึ่งราย โดยทางตำรวจระบุว่า ผู้ต้องสงสัยรายนี้มีส่วนรับผิดชอบต่อการเช่ารถ ประสานการนัดพบระหว่างผู้รับจ้าง และซื้ออุปกรณ์
สุญญากาศทางการเมือง
เฮติกำลังรับมือกับสูญญากาศทางการเมือง โดยคณะกรรมการที่ประกอบด้วยตัวแทนจากประชาสังคมทุกภาคส่วน รวมถึงวุฒิสมาชิกสิบคนที่ยังไม่หมดวาระ ร่วมวางแผนลงนามในข้อตกลงทางการเมืองเพื่อแต่งตั้งประธานาธิบดีคนใหม่ โดยเดิมทีจะมีการประชุมในวันพฤหัสบดี ก่อนจะเลื่อนเป็นวันเสาร์นี้แทน
ลอรา ล็อคแมน รักษาการรองผู้ช่วยรัฐมนตรีด้านกิจการซีกโลกตะวันตก กระทรวงต่างประเทศสหรัฐฯ กล่าวกับวีโอเอเมื่อวันพุธว่า สหรัฐฯ จะสนับสนุนรัฐบาลเฮติที่มาจากการมีส่วนร่วม และเชื่อถือได้ เช่นเดียวกับนายกอนซาเลซ ที่ระบุว่า สหรัฐฯ จะสนับสนุนการเจรจาทางการเมืองที่ครอบคลุมและมีส่วนร่วม ในขณะที่เฮติเผชิญกับความคลุมเครือทางกฎหมายหลังเหตุการณ์ลอบสังหารผู้นำ